کتاب بالا بیا

بالا بیا

بر ذهنیت قربانی غلبه کن، خود را توانمند ساز

انتشارات آنان

کتاب بالا بیا (Rise Above) نوشته‌ اسکات بری کافمن، با ترجمه‌ ابراهیم قاسمی مرزبال است و انتشارات آنان آن را منتشر کرده است. نویسنده که سال‌ها در حوزه‌ی هوش، خلاقیت، شخصیت و شکوفایی انسان پژوهش کرده، در این کتاب به سراغ ذهنیت قربانی، تاب‌آوری و خودشکوفایی رفته است. ساختار این کتاب بر پایه‌ی دو بخش اصلی قربانی نباشید و خودت را توانمند کن شکل گرفته و فصل‌های متعددی از قربانی‌نشدن در برابر گذشته و احساسات تا یافتن نور درون و توانمندسازی جامعه را در بر می‌گیرد. کتاب بالا بیا (بر ذهنیت قربانی غلبه کن، خود را توانمند ساز) اثری از اسکات بری کافمن است که موضوع آن ذهنیت قربانی، تاب‌آوری و حرکت به‌سوی خودشکوفایی است. نویسنده که خود را دانشمند شناختی، نویسنده و استاد دانشگاه معرفی کرده با اتکا به بیش از ۲۵ سال مطالعه درباره‌ی هوش، خلاقیت، شخصیت و شکوفایی انسان توضیح می‌دهد که چگونه بسیاری از افراد در نقش قربانی گیر می‌کنند و مسئولیت‌پذیری را با سرزنش‌کردن خود اشتباه می‌گیرند. در کتاب بالا بیا ابتدا مفهوم ذهنیت قربانی با جزئیات تشریح شده است؛ از نسبت‌دادن مشکلات به گذشته و دیگران تا حس استحقاق به‌خاطر رنج‌ها و ناتوانی در دیدن رنج دیگران. کافمن میان قربانی‌شدن و ذهنیت قربانی تفاوت می‌گذارد و نشان می‌دهد که چگونه می‌توان بدون انکار درد، از این تله بیرون آمد. او در فصل‌های آغازین موضوعاتی مثل درماندگی آموخته‌شده، امیدواری، کانون کنترل درونی، نوع پرسش‌هایی که از خود پرسیده می‌شود و نقش مغز به‌عنوان ماشین پیش‌بینی را طرح می‌کند. اسکات بری کافمن در ادامه‌ی کتاب بالا بیا با مثال‌های شخصی (از تجربه‌ی کلاس‌های آموزش ویژه تا خروج آگاهانه از آن‌ها) و ارجاع به پژوهش‌های روان‌شناسی مثبت، خودشیفتگی آسیب‌پذیر، استحقاق‌طلبی و فرهنگ شیفتگی به تروما، چارچوبی برای گذار از انفعال سمی و توانمندسازی سمی به چیزی که آن را عشق صادقانه می‌نامد، ارائه کرده است. ساختار کتاب شامل دو بخش اصلی و فصل‌هایی مانند قربانی گذشته‌تان نباشید، قربانی احساساتتان نباشید، نور درون را بیاب، در زندگی شکرگزار باشید و به توانمندسازی جامعه کمک کنید، است. عنوان کامل انگلیسی کتاب هم از این قرار است: Rise Above: Overcome a Victim Mindset, Empower Yourself, and Realize Your Full Potential. خلاصه کتاب بالا بیا کتاب بالا بیا بر محور این ایده شکل گرفته که قربانی‌شدن با ذهنیت قربانی تفاوت دارد. اسکات بری کافمن ابتدا نشان می‌دهد که ذهنیت قربانی چگونه در قالب نسبت‌دادن مداوم مشکلات به گذشته، دیگران و شرایط، حس استحقاق دائمی و ناتوانی در دیدن نقش خود در زندگی ظاهر می‌شود. سپس با تکیه‌ بر پژوهش‌های علوم شناختی و روان‌شناسی مثبت توضیح می‌دهد که مغز چگونه آینده را براساس گذشته پیش‌بینی می‌کند و چرا امیدواری مهارتی آموختنی است. کافمن در کتاب بالا بیا مفاهیمی مانند کانون کنترل درونی، نوع پرسش‌ها (چه به‌جای چرا)، تمایز میان آسیب‌پذیری سالم و نمایشی و تفاوت قربانی‌بودن با قربانی‌ماندن را شرح داده است. او ضمن نقد فرهنگ شیفتگی به تروما و برچسب‌زدن افراطی، ذهنیتی را پیشنهاد می‌کند که در آن فرد هم‌زمان رنج خود را به رسمیت می‌شناسد و برای ساختن زندگی معنادار، فعالانه دست‌به‌کار می‌شود. چرا باید کتاب بالا بیا را بخوانیم؟ کتاب بالا بیا تصویری روشن از تله‌ی ذهنیت قربانی و پیامدهای پنهان آن ارائه می‌دهد و در کنار آن نشان می‌دهد که چگونه می‌توان امید، مسئولیت‌پذیری و خودشکوفایی را به‌عنوان مهارت‌هایی آموختنی پرورش داد. خواننده در خلال روایت‌های شخصی نویسنده، مثال‌های ادبی و نتایج پژوهش‌های روان‌شناسی با راه‌هایی برای تغییر زاویه‌ی دید، تنظیم احساسات و حرکت از درماندگی به عاملیت آشنا می‌شود. خواندن کتاب بالا بیا را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟ کتاب بالا بیا به کسانی پیشنهاد می‌شود که احساس گیرکردن در گذشته، ناعدالتی‌ها یا برچسب‌های روان‌شناختی دارند و به‌دنبال درکی عمیق‌تر از ذهنیت قربانی و راه‌های خروج از آن هستند. همچنین به علاقه‌مندان به روان‌شناسی رشد، تاب‌آوری، خودشکوفایی و دانشجویان رشته‌های مرتبط پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند این مفاهیم را در قالبی روایی و پژوهش‌محور دنبال کنند.